Don't frighten the crane

From TyvaWiki
Jump to: navigation, search

Тывалап бижээни

Тулаа-шынаа эртинези

Дуруяа-ла кушту хоюспаңар

Турган боттуң изиг-ле чүрээ

Дунда-ла карам аттынмаңар


Алаак-шынаа эртинези

Аңгыр-ла кушту хоюспаңар

Ал-ла боттуң изиг-ле чүрээ

Анай-ла карам аттынмаңар


Тулаа шынаа эрий-ле берген

Дуруяа-ла куштар амыраар боор

Дунда-ла карам ырай-ла берген

Душтуу чоктар амыраар боор


Алаак шынаа эрий-ле берген

Аңгыр-ла куштар амыраар боор

Анай-ла карам ырай-ла берген

Адааргактар амыраар боор



2.

Алаак шыктың эртинези

Аңгыр кушту хоюспаңар

Ал-ла боттуң изиг чүрээ

Анай карам аттынмаңар


Тулаа-шынаа эртинези

Дуруяаны хоюспаңар

Турган боттуң изиг чүрээ

Дунда карам аттынмаңар



18.

Алаак шыгы доңа бээрге

Аңгыр куштар кээргенчиг

Артык ынаа ырай бээрге

Анай кара кээргенчиг


Тулаа шыгы доңа бээрге

Дуруяа куштар кээргенчиг

Душкан эжи ырай бээрге

Дунда кара кээргенчиг


Transliteration

Tulaa-šïnaa ertinezi

Duruyaa-la kuštu xoyuspaŋar

Turgan bottuŋ izig-le čüree

Dunda-la karam attïnmaŋar


Alaak-šïnaa ertinezi

Aŋgïr-la kuštu xoyuspaŋar

Al-la bottuŋ izig-le čüree

Anay-la karam attïnmaŋar


Tulaa šïnaa eriy-le bergen

Duruyaa-la kuštar amïraar boor

Dunda-la karam ïray-la bergen

Duštuu čoktar amïraar boor


Alaak-šïnaa eriy-le bergen

Aŋgïr-la kuštar amïraar boor

Anay-la karam ïray-la bergen

Adaargaktar amïraar boor



2.

Alaak šïktïŋ ertinezi

Aŋgïr kuštu xoyuspaŋar

Al-la bottuŋ izig čüree

Anay karam attïnmaŋar


Tulaa-šïnaa ertinezi

Duruyaanï xoyuspaŋar

Turgan bottuŋ izig čüree

Dunda karam attïnmaŋar



18.

Alaak-šïgï doŋa beerge

Aŋgïr kuštar keergenčig

Artïk ïnaa ïray beerge

Anay kara keergenčig


Tulaa šïgï doŋa beerge

Duruyaa kuštar keergenčig

Duškan eži ïray beerge

Dunda kara keergenčig


Translation

Do not frighten the crane,

Treasure of marsh and river bed

Do not scold my beloved,

The warm heart of one's own ?


Do not frighten the shelduck

Treasure of glade and river bed

Do not scold my darling,

The warm heart of one's own ?


Marsh and river bed thaw up

The cranes will surely rejoice

My beloved goes away

Those without lover will surely rejoice


Glade and river bed thaw up

The shelducks will surely rejoice

My sweetheart goes away

Those envious will surely rejoice



2.

Do not frighten the shelduck

Treasure of glade and meadow

Do not scold my darling,

The warm heart of one's own ?


Do not frighten the crane,

Treasure of marsh and river bed

Do not scold my beloved,

The warm heart of one's own ?



18.

When glade and meadow freeze up

The shelducks are sad

When his/her dear love goes away

The sweetheart is sad


When marsh and meadow freeze up

The cranes are sad

When his/her ? friend goes away

The beloved is sad

References

  • Kjunzegeš, Jurij Šojdakovič (ed.). Tïva kožamïktar [Tuvan short songs]. Kyzyl: 1965. 136, No. 2; 203, No. 18.
  • Kïrgïs, Zoya. Tïva čonnuŋ ertinezi xöömej / Khoomei žemčužina tuvy [Khoomei, Treasure of the Tuvan People]. Kyzyl: 1992. 45, No. 9; 55, No. 51 (identical to No. 2, 18 above)
  • Huun-Huur-Tu. “Don’t frighten the crane” (Track 2). If I’d Been Born an Eagle. CD. Shanachie: 1997.
  • Sundukai Mongush. “Don’t frighten the crane” (Track 30). Tuva: Voices From the Center of Asia. CD. Smithsonian: 1992.
  • Sundukai Mongush. “Don’t frighten the crane” (Track 18). Horekteer. Tuvan Throat Singing Virtuosos. CD. Z. K. Kyrgys: 2002.